මෙය polity.lk වෙබ් අඩවියේ පලවූ ලිපියක Ai පරිවර්තනයකි. සංස්කරණය ‘විවරණ’ විසිනි.
හැඳින්වීම [1]
2019 අප්රේල් 21 වන පාස්කු ඉරිදා ශ්රී ලංකාවට එල්ල වූ අමානුෂික ත්රස්ත ප්රහාරයෙන් වසර හතකට පසු, සමාජ හා ආගමික කේන්ද්රය (CSR) විසින් මෙම විශේෂ වාර්තාව ප්රකාශයට පත් කිරීමේ මූලික අරමුණ වන්නේ එම මතකය ආවර්ජනය කිරීම, වේදනාව බෙදා ගැනීම සහ ඉන් ඔබ්බට ගොස් සත්යය අනාවරණය කර ගැනීමත්, අපරාධ යුක්තිය ඉටු කර ගැනීම සඳහා යම් බලපෑමක් එල්ල කරමින් යුක්තියේ බලාපොරොත්තුව කරා ළඟා වීමත් ය.
ප්රහාරයෙන් වසර හතකට පසු, විමර්ශන කටයුතු සාධනීය දිශාවකට ගමන් කරමින් පවතින බව පෙනී යන අතර, මෙම වාර්තාව මගින් මේ දක්වා පවත්වා ඇති විමර්ශන අටක (08) ක්රියාවලිය විශ්ලේෂණාත්මකව විමසා බලයි. පසුගිය වසර හතක කාලය තුළ පාස්කු ඉරිදා ත්රස්ත ප්රහාරය සම්බන්ධයෙන් විවිධ කමිටු, කොමිෂන් සභා සහ විමර්ශන අංශ මගින් පරීක්ෂණ පවත්වා ඇත. මෙම විමර්ශනවලින් සමහරක් ප්රහාරය පිළිබඳ සත්ය සොයා බැලීමට අරමුණු කළ ඒවා වූ අතර, අනෙක් ඒවා එල්ල වන චෝදනා යටපත් කිරීමේ දේශපාලන අරමුණින් මෙහෙයවන ලද ඒවා විය.
විනිසුරු විජිත් මලල්ගොඩ කමිටුව: ප්රහාරයෙන් පැය 24ක් ඇතුළත පත් කරන ලද මෙම කමිටුව, බුද්ධි තොරතුරු ලැබී තිබියදීත් ප්රහාරය වළක්වා ගැනීමට අපොහොසත් වීම පිළිබඳ මූලික කරුණු අනාවරණය කළේය.
විනිසුරු ජනක ද සිල්වා මහතා යටතේ පත්කළ ජනාධිපති පරීක්ෂණ කොමිෂන් සභාව (PCoI): වඩාත් පුළුල් විමර්ශනයක් සිදු කළ මෙම කොමිෂන් සභාව, හිටපු ජනාධිපති මෛත්රීපාල සිරිසේන මහතා ඇතුළු පුද්ගලයන්ට එරෙහිව අපරාධ චෝදනා එල්ල කිරීමට නිර්දේශ කළ අතර, ඇතැම් සංවිධාන තහනම් කිරීමේ සිට අධ්යාපන ප්රතිසංස්කරණ දක්වා වූ නිර්දේශ රාශියක් ඉදිරිපත් කළේය.
පාර්ලිමේන්තු තේරීම් කාරක සභාව (PSC):
ආරක්ෂක අංශ අතර පැවති බරපතල සම්බන්ධීකරණ හිඟය සහ බුද්ධි අංශ සහරාන් පිළිබඳව දැනුවත්ව සිටි බව මෙහිදී අනාවරණය විය. මීට අමතරව, පාස්කු ඉරිදා ත්රස්ත ප්රහාරය හුදකලා සිදුවීමක් නොව, බලය ලබාගැනීම සඳහා වූ කුමන්ත්රණයක ප්රතිඵලයක් විය හැකි බවට සැක මතු කරන නිරීක්ෂණ ද මෙම කාරක සභා වාර්තාවට ඇතුළත් විය.
විනිසුරු එස්. අයි. ඉමාම් කමිටුව:
බ්රිතාන්යයේ චැනල් 4 (Channel 4) නාලිකාව විසින් කරන ලද හෙළිදරව් කිරීම් සම්බන්ධයෙන් පත් කරන ලද මෙම කමිටුව, චුදිතයන්ගෙන්ම සාක්ෂි විමසීම මගින් ඔවුන්ව නිදොස් කොට නිදහස් කිරීමට උත්සාහ කර ඇති බව බැලූ බැල්මට නිරීක්ෂණය වේ.
විනිසුරු ජයකි ද අල්විස් කමිටුව:
පාස්කු ප්රහාරය පිළිබඳ මුල් විමර්ශනවල අධීක්ෂණ නිලධාරීන් ලෙස කටයුතු කළ රවී සෙනෙවිරත්න සහ ශානි අබේසේකර යන මහත්වරුන් ජාතික ජන බලවේගයේ (NPP) විශ්රාමික පොලිස් සාමූහිකයේ වැඩසටහනට සම්බන්ධ වී දින කිහිපයකට පසු මෙම කමිටුව පත් කරන ලදී. මෙම කමිටුව පෙර වාර්තාවලින් ඔබ්බට යමින්, ප්රහාරය සම්බන්ධයෙන් ශානි අබේසේකර සහ රවී සෙනෙවිරත්න වගකිව යුතු බවට නිරීක්ෂණ ඉදිරිපත් කළේය.
2019 අප්රේල් සිට 2019 නොවැම්බර් දක්වා අපරාධ පරීක්ෂණ:
මෙම විමර්ශන අතරතුර, අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව (CID) ප්රහාරකයන්ට සම්බන්ධ පුද්ගලයන් සැලකිය යුතු සංඛ්යාවක් අත්අඩංගුවට ගත් අතර, ඔවුන්ගෙන් බහුතරයකට එරෙහිව දැනටමත් අපරාධ නඩු පවරා ඇත. සහරාන්ව මෙහෙයවනු ලැබුවේ කුමන පාර්ශවයන් විසින්ද යන්න පිළිබඳව විමර්ශනය කරමින් සිටියදී, ජනාධිපතිවරණයත් සමඟ එම විමර්ශන අතරමග නතර විය.
2019 නොවැම්බර් සිට 2024 ඔක්තෝබර් දක්වා:
දේශපාලන අවශ්යතා මත ඇතැම් පාර්ශවයන් පාස්කු ඉරිදා ත්රස්ත ප්රහාරයට සම්බන්ධ කිරීමට ගත් උත්සාහයන් සහ ප්රහාරය පිළිබඳ සත්යය යටපත් කිරීමට ගත් උත්සාහයන් සම්බන්ධයෙන් මෙම කාලසීමාව තුළ සිදු කරන ලද විමර්ශනවලට චෝදනා එල්ල විය. විමර්ශනවල මුල් වසර දෙක තුළ පමණක් අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ (CID) අධ්යක්ෂවරුන් පස් දෙනෙකුට වඩා වැඩි පිරිසක් ස්ථානමාරු කරනු ලැබීය
2024 ඔක්තෝබර් සිට වර්තමානය දක්වා:
යුක්තිය ඉටුවනු ඇතැයි යන යම් බලාපොරොත්තුවක් ඇති වන ආකාරයෙන් විමර්ශන ආරම්භ වී ඇත. මූලික වශයෙන්, චැනල් 4 (Channel 4) අනාවරණයන් පිළිබඳ විමර්ශන මේ වන විට සිදු කෙරෙමින් පවතී.
සත්යය අනාවරණය කර ගැනීම සඳහා පත් කරන ලද, අපට නිරීක්ෂණය කළ හැකි සියලුම කමිටු සහ කොමිෂන් සභා වාර්තාවලින් පෙනී යන්නේ, මෙම ප්රහාරය සහරාන් හෂීම් ඇතුළු කල්ලියකගේ ක්රියාවක් පමණක් නොවන බවත්, එයින් ඔබ්බට ගිය සංවිධානාත්මක කුමන්ත්රණයක ලක්ෂණ එහි පවතින බවත්ය.
- බුද්ධි අංශවල අසාර්ථකත්වය සහ නොමඟ යැවීම්: ප්රහාරයට පෙර රාජ්ය බුද්ධි සේවය (SIS) සහ හමුදා බුද්ධි අධ්යක්ෂ මණ්ඩලය (DMI) සතුව තොරතුරු තිබුණද, ඒවා නිසි පරිදි හුවමාරු කර නොගන්නා ලදී. විශේෂයෙන්ම, සහරාන් ශ්රී ලංකාව තුළ සිටියදී ඔහු ඉන්දියාවට ගොස් ඇති බවට හමුදා බුද්ධි අංශ දැරූ වැරදි මතය බරපතල සැකයක් මතු කරන කරුණකි.
- චැනල් 4 අනාවරණය, සුරේෂ් සලෙයි සහ බුද්ධි අංශ: හන්සීර් අසාද් මවුලානා විසින් කරන ලද අනාවරණයට අනුව, රාජ්ය බුද්ධි සේවයේ හිටපු අධ්යක්ෂ සුරේෂ් සලෙයි සහ පිල්ලෙයාන් මෙම ප්රහාරයට ආධාර සහ අනුබල දුන් බවට චෝදනා එල්ල වී ඇත. සහරාන් සම්බන්ධ සම්පූර්ණ ලිපිගොනු ත්රස්ත විමර්ශන කොට්ඨාසය විසින් නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුව වෙත යොමු කර නොමැති බව මලල්ගොඩ කමිටුවේදී අනාවරණය විය. මෙම බෝම්බකරුවන් කිහිප දෙනෙකු පිළිබඳව හමුදා බුද්ධි අංශ සමීපව නිරීක්ෂණය කළ බව ජනාධිපති කොමිෂන් සභාවේදී සහ තේරීම් කාරක සභාවේදී හෙළි විය. එමෙන්ම, ආරක්ෂක අංශ විසින් මෙම කණ්ඩායම්වල ඇතැම් ඉහළ පෙළේ සාමාජිකයන් සිය ඔත්තුකරුවන් ලෙස යොදාගෙන තිබූ බවද අනාවරණය විය. තවද, චැනල් 4 හරහා දේශපාලන කුමන්ත්රණයක් හෙළි කළ හන්සීර් අසාද් මවුලානා සහ සහරාන්ගේ කණ්ඩායම අතර සබඳතා පැවති බව පිළිගැනීමට විනිසුරු ඉමාම් කමිටුවට සිදු වූ බවද මෙහිදී විශේෂයෙන් සඳහන් කළ යුතුය.
අධිකරණ ක්රියාවලිය සහ වත්මන් තත්ත්වය:
නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුව විසින් පාස්කු ඉරිදා ප්රහාරයට අදාළව මේ වන විට මහාධිකරණවල නඩු 41 ක් පවරා ඇත. මෙයින් වඩාත්ම වැදගත් නඩුවක් වන්නේ විත්තිකරුවන් 25 දෙනෙකුට එරෙහිව කොළඹ ස්ථිර ත්රිපුද්ගල මහාධිකරණය (Trial at Bar) හමුවේ විභාග වන නඩුවයි. මෙය දිනපතා විභාග වන නඩුවක් වන අතර, එක් විත්තිකරුවෙකු මියගොස් ඇති බැවින් දැනට නඩුව විභාග වන්නේ විත්තිකරුවන් 24 දෙනෙකුට එරෙහිවය.
2024 ඔක්තෝබර් මාසයෙන් පසුව විමර්ශන කටයුතුවල යම් ප්රගතියක් දක්නට ලැබෙන අතර, ඒ අනුව සුරේෂ් සලෙයි ඇතුළු සැකකරුවන් තිදෙනෙකු මේ වන විට අත්අඩංගුවට ගෙන තිබේ. ඔවුන්ට එරෙහිව කොළඹ කොටුව මහේස්ත්රාත් අධිකරණයට කරුණු වාර්තා කර ඇති අතර, අදාළ නඩුවේ සැකකරුවන් ලෙස සුරේෂ් සලෙයි ඇතුළු පුද්ගලයන් තිදෙනෙකු නම් කර ඇත. මෙය යුක්තිය ඉටු වීම පිළිබඳව යම් බලාපොරොත්තුවක් ඇති කිරීමට සමත්ව තිබේ.
තවදුරටත් විමර්ශනය කළ යුතු කරුණු:
යුක්තිය ඉටු කිරීමේ ක්රියාවලිය සම්පූර්ණ වීම සඳහා පහත සඳහන් කරුණු සම්බන්ධයෙන් ගැඹුරු විමර්ශනයක් අවශ්ය බව සමාජය හා ආගමික කේන්ද්රය අවධාරණය කරයි:
අබ්දුල් ලතීෆ් ජමීල්: ටාජ් සමුද්රා හෝටලයේදී බෝම්බය පුපුරුවා නොගත් ජමීල්ගේ දුරකථන ඇමතුම්, ඔහු පිළිබඳව සොයා බැලීමට ගිය බුද්ධි අංශ නිලධාරීන්ගේ හැසිරීම, ජමීල්ගේ දුරකථනය අතුරුදන් වීම සහ මවුලානාගේ චෝදනාව.
අබු හින්ද්: සහරාන් මෙහෙයවූ බව කියන මෙම රහස්ය චරිතයේ සැබෑ අනන්්යතාවය සහ ඔහු පිටුපස සිටි බලවේගය හඳුනා ගැනීම.
සාරා ජැස්මින්: සාරා ජැස්මින් සයින්දමරුදු ප්රහාරයෙන් පලා ගියේද යන්න, ඇයගේ DNA පරීක්ෂණවල පවතින අභිරහස් ස්වභාවය, සහරාන්ගේ කල්ලිය තුළ ඇයගේ භූමිකාව සහ ඇයට ආරක්ෂාව/රැකවරණය සැපයූ පුද්ගලයන් හඳුනා ගැනීම.
වනාතවිල්ලුව සහ බුද්ධි අංශ නියෝජිතයන්: බෝම්බකරුවන් අතර හමුදා බුද්ධි අංශ ඔත්තුකරුවන් සිටියදීත්, ප්රහාරය වැළැක්වීමට අපොහොසත් වීම.
රාජ්ය බුද්ධි සේවය (SIS) සහ හමුදා බුද්ධි අංශය (DMI) අතර ගැටුම: සහරාන් සම්බන්ධයෙන් මෙම බුද්ධි ඒකක දෙක එකිනෙකට වෙනස් මත දරා ඇති බව අනාවරණය වී ඇති අතර, මෙම නොසිරුතාවයට තුඩු දුන් හේතු හඳුනා ගැනීමේ අවශ්යතාවය.
නිගමනය සහ ඉල්ලීම්:
සමාජයීය සහ ආගමික කේන්ද්රයේ (Centre for Society and Religion) ස්ථාවරය වන්නේ, පාස්කු ප්රහාරය පිටුපස සිටින “මහ මොළකරුවන්” සහ “සූත්රධාරීන්” හෙළිදරව් කර ගැනීම සඳහා වැඩිදුර විමර්ශන පැවැත්විය යුතු බවයි. එබැවින්:
- මෙතෙක් සිදු කරන ලද සියලුම පරීක්ෂණ වාර්තා සහ සාක්ෂි වාර්තා ප්රසිද්ධ කළ යුතුය.
- මෙතෙක් පවත්වන ලද කමිටු, කොමිෂන් සභා සහ පරීක්ෂණවල සාක්ෂි සහ සොයාගැනීම් අධ්යයනය කිරීමටත්, වැඩිදුර විමර්ශන සම්බන්ධයෙන් උපදෙස් දීමට සහ අදාළ කාර්යයන් ඉටු කිරීමටත් දේශීය හා විදේශීය විශේෂඥයන්ගෙන් සමන්විත, පූර්ණ බලතල සහිත මිශ්ර කොමිෂන් සභාවක් පත් කළ යුතුය.
- පරීක්ෂණවලට බාධා කළ, සාක්ෂි විනාශ කළ සහ පරීක්ෂණ නොමඟ යැවූ සියලු දෙනාට එරෙහිව විනයානුකූල සහ නීතිමය ක්රියාමාර්ග ගත යුතුය.
- පාස්කු ඉරිදා ත්රස්ත ප්රහාරය සම්බන්ධයෙන් දැනට ක්රියාත්මක විමර්ශන කටයුතු කඩිනම් කිරීම සඳහා අවශ්ය යටිතල පහසුකම් සැපයිය යුතු අතර, විමර්ශකයන්ගේ ආරක්ෂාව සහතික කළ යුතුය. තවද, විමර්ශන කටයුතු සාධාරණව පවත්වාගෙන යාමට අවශ්ය පරිසරය නිර්මාණය කිරීම සඳහා, මතභේදාත්මක සයින්දමරුදු සිද්ධිය සිදු වූ සමයේ නැගෙනහිර ආඥාපතිවරයා ලෙස කටයුතු කළ, වත්මන් ආරක්ෂක නියෝජ්ය අමාත්ය අරුණ ජයසේකර මහතා විමර්ශන අවසන් වන තෙක් අදාළ ධුරයෙන් ඉවත් කළ යුතුය.
- 2025 අප්රේල් 17 වන දින සමාජයීය සහ ආගමික කේන්ද්රය මගින් වැඩිදුර විමර්ශනය සඳහා ඉදිරිපත් කරන ලද ප්රධාන කරුණු පහ අතුරින්, චැනල් 4 (Channel 4) සිදුවීම පිළිබඳ විමර්ශන දැනටමත් ආරම්භ වී ඇති අතර, සෙසු කරුණු හතර පිළිබඳ විමර්ශන ද වහාම ආරම්භ කළ යුතුය.
- පාස්කු ඉරිදා ත්රස්ත ප්රහාරයට අදාළ සියලුම සාක්ෂිකරුවන්ගේ ආරක්ෂාව සහතික කළ යුතුය. වින්දිතයන් සඳහා වන වන්දි ලබාදීමේ ක්රියාවලිය, 2025 වසරේදී සමාජයීය සහ ආගමික කේන්ද්රය විසින් ප්රකාශයට පත් කරන ලද ‘වින්දිතයන්ට එල්ල වූ ආර්ථික හා සමාජීය බලපෑම’ පිළිබඳ වාර්තාව ද සැලකිල්ලට ගනිමින් ක්රමානුකූලව සිදු කළ යුතුය.
සටහන:
[1]මෙම ලිපිය 2026 අප්රේල් 17 වන දින කොළඹදී නිකුත් කරන ලද, “2019 අප්රේල් 21 – 2026 අප්රේල් 21 මතකය, වේදනාව සහ බලාපොරොත්තුව: වසර 07කට පසුවත් යුක්තිය පසිඳලීම” මැයෙන් වූ වාර්තාවේ සාරාංශයයි. මෙම වාර්තාව සහ එහි සාරාංශය සිංහල, දෙමළ සහ ඉංග්රීසි භාෂාවලින් https://easterattack.info/memory-pain-and-the-hope-seeking-justice-even-after-07-years/ යන වෙබ් අඩවියෙන් ලබාගත හැකිය.
